Handel, inwestycje, odbudowa: nowy raport o gospodarczych więzach Polski i Ukrainy

Jedna z instytucji tworzących Team Poland, Bank Gospodarstwa Krajowego, opublikowała najnowszą edycję cyklicznego opracowania „Monitor spraw ukraińskich”. Raport, przygotowany przez Departament Badań i Analiz, to kompleksowy przegląd sytuacji gospodarczej, finansowej i sektorowej Ukrainy.

Rekordowa nadwyżka handlowa Polski

Centralnym punktem najnowszego wydania jest pogłębiona analiza wymiany handlowej między Polską a Ukrainą. Dane pokazują, że polski eksport do naszego wschodniego sąsiada wzrósł od 2020 roku o blisko 160%, a Polska odnotowała w lutym 2026 roku nadwyżkę handlową na poziomie 9,1 mld euro – najwyższą od grudnia 2020 roku. Nadwyżka ta stanowi już 67,1% wartości polskiego eksportu do Ukrainy.

Zmieniła się też struktura tej wymiany. Choć wciąż dominują pozamilitarne produkty przemysłowe, systematycznie rośnie znaczenie surowców energetycznych, sprzętu wojskowego oraz lotniczego. Polska pozostaje przy tym zdecydowanym liderem wśród unijnych eksporterów do Ukrainy – odpowiada za 29,3% całego eksportu UE do tego kraju, a w kategorii broni i amunicji oraz sprzętu lotniczego jej udział sięga niemal połowy unijnych dostaw.

Mateusz Walewski, dyrektor Departamentu Badań i Analiz, podkreśla znaczenie tej analizy dla polskich przedsiębiorców:

„Liczę, że informacje zawarte w niniejszym wydaniu okażą się pomocne w ocenie bieżącej sytuacji gospodarczej Ukrainy oraz w realizacji działań biznesowych i instytucjonalnych za naszą wschodnią granicą.”

Polski kapitał coraz mocniej obecny na Ukrainie

Raport potwierdza, że polscy przedsiębiorcy nie tylko eksportują na Ukrainę, ale coraz śmielej tam inwestują. Spośród niemal 1,2 tys. zarejestrowanych na Ukrainie spółek z polskimi beneficjentami rzeczywistymi, 146 podmiotów osiągnęło w 2025 roku przychody przekraczające 100 mln UAH, generując łącznie 123 mld UAH (ok. 10,1 mld PLN) – to wzrost o 20% rok do roku. Najwięcej takich firm działa w Kijowie oraz obwodach lwowskim i wołyńskim, a dominującą branżą jest handel.

Ruch odbywa się też w drugą stronę: w latach 2022–2025 obywatele Ukrainy założyli w Polsce około 109 tysięcy jednoosobowych działalności gospodarczych, co stanowi 10% wszystkich nowo powstałych JDG w tym okresie.

Wydarzeniem sektorowym opisanym w raporcie jest też majowa transakcja Grupy PZU, która zawarła warunkową umowę przejęcia 100% akcji MetLife Ukraina – lidera ukraińskiego rynku ubezpieczeń na życie z około 50-procentowym udziałem rynkowym. Jak zauważają autorzy, akwizycja wpisuje się w strategię budowy „regionalnego czempiona” Grupy PZU, a atrakcyjność transakcji potęguje fakt, że:

„Ukraiński rynek ubezpieczeń na życie pozostaje relatywnie słabo nasycony na tle krajów regionu, co stwarza istotne możliwości dalszej ekspansji” – podkreślają autorzy raportu.

Ukraińska gospodarka: stabilizacja z zastrzeżeniami

W części makroekonomicznej raport odnotowuje trzeci z rzędu miesiąc poprawy nastrojów ukraińskiego biznesu – wskaźnik BAEI wzrósł w maju do 52,1 punktu. Jednocześnie Państwowa Służba Statystyczna Ukrainy skorygowała w dół prognozę PKB za pierwszy kwartał 2026 roku – do spadku o 0,6%, co jest pierwszym takim wynikiem od 2023 roku i efektem problemów w sektorze energetycznym.

Raport przybliża też nowo ogłoszoną strategię Narodowej Instytucji Rozwoju Ukrainy na lata 2026–2030, zakładającą zasilenie ukraińskiej gospodarki środkami o wartości 3,3 mld euro, ze szczególnym naciskiem na wsparcie MŚP i finansowanie typu venture capital. Strategia powstała przy wsparciu niemieckiego banku rozwoju KfW.

Finansowanie zewnętrzne i przygotowania do zimy

Autorzy szczegółowo opisują odblokowanie pożyczki Unii Europejskiej dla Ukrainy w wysokości 90 mld euro na lata 2026–2027, z czego 60 mld euro ma trafić na rozwój krajowego przemysłu obronnego. To pożyczka o charakterze warunkowym – Ukraina spłaci ją dopiero, gdy Rosja pokryje straty wojenne w formie reparacji.

Sporo miejsca poświęcono także sektorowi energetycznemu, który – po utracie około 70% przedwojennych mocy wytwórczych – intensywnie przygotowuje się do sezonu grzewczego 2026–2027 poprzez odbudowę infrastruktury i rozwój generacji rozproszonej. W tym kontekście istotną rolę odgrywa Fundusz Wsparcia Energetyki Ukrainy, do którego zadeklarowano już wkłady o wartości ponad 1,95 mld euro.

Znaczenie dla polskich firm

„Monitor spraw ukraińskich” od kilku lat pełni funkcję kompasu dla polskich przedsiębiorstw i instytucji zainteresowanych rynkiem ukraińskim – łączy twarde dane makroekonomiczne z praktycznymi informacjami o inwestycjach, regulacjach i projektach infrastrukturalnych.

Pełna treść raportu dostępna jest na stronie wydawcy raportu.